Milli Edebiyat D�nemi Roman ve Hikayeleri

Question

Sylviawirginia99 · Answer

Milli Edebiyat?n olu?umu; Bat? uygarl??? etkisinde geli?en Tanzimat, Servet-i F�nun ve Fecrat? edebiyatlar? T�rk edebiyat?n?n modernle?mesinde b�y�k at?l?mlar yapm??t?r. Fakat i�erikte Frans?z edebiyat?n?n etkisinde olup dil ve �slupta ise Osmanl?ca'y? devam ettirdikleri i�in milli kimlikten ve ulusal zevkten uzak ve nitelik ta??m??lard?r. Osmanl?'y? da??lma s�recinden kurtarmak i�in ortaya at?lan fikir ak?mlar?ndan Osmanl?c?l?k, bat?c?l?k ve ?slamc?l?k etkili olamay?nca T�rk ayd?nlar? memleketin kurtulu?unu T�rk�l�k ve milliyet�ilik ak?mlar?nda aramaya ba?lad? ve �al??malar?n? bu alanda yo?unla?t?rd?lar. B�ylelikle T�rk dili ve tarihi �al??malar?na imza atan d�nemin yazarlar? Milli Edebiyat?n olu?mas?ndaki �nemli at?l?mlar? ger�ekle?tirmi? oldular. 

Milli Edebiyat?n genel �zelliklerine bakacak olursak; milli edebiyat, milliyet�ilik ak?m?n?n edebiyata yans?mas?yla olu?mu? ve 1911'de Gen� Kalemler dergisinin yay?mlanmas? ile ba?lam??t?r. Bu dergi �mer Seyfettin, Ziya G�kalp ve Ali Canip Y�ntem'in �nc�l�?�nde �?kar?lm??t?r. Milli Edebiyat?n olu?mas?nda ba?ta Gen� Kalemler olmak �zere T�rk Yurdu, T�rk Derne?i, B�y�k Mecmua, Yeni Mecmua gibi dergilerin b�y�k katk?s? olmu?tur. Konu?ma dili, yaz? dili haline getirilmi? yani Osmanl?cadan T�rk�eye d�n�lm�?, eserlerde halk?n konu?tu?u sade bir dil kullan?lm??t?r. Aruz �l�s� b�y�k �l�de yerini heceye b?rakm??t?r. Halk edebiyat?n?n naz?m bi�imlerinin yan? s?ra bat?dan al?nan naz?m bi�imleri de kullan?lm??t?r. Genellikle d�rtl�k naz?m birimi tercih edilmi?, sanat�?lardan baz?lar? ?iirlerinde T�rk�l�k ak?m?n? yaymaya �al???rken baz?lar? bireysel duygular? dile getirmi?tir. Konular halk?n g�ndelik ya?am?ndan k�lt�rel de?erlerinden ve T�rk tarihinden se�ilmi?, milli kaynaklardan yararlanma yoluna gidilmi?tir. Sanat�?lar ?stanbul merkezli edebiyat anlay???n? b?rak?p Anadolu'ya y�nelmeye ba?lam?? ve eserlerinde Anadolu halk?na ve co?rafyas?na geni? yer vermi?lerdir. Roman ve �yk�de Anadolu'ya a�?lmayla beraber memleket edebiyat�?l??? ba?lam?? ve yurt sorunlar?, g�zleme dayal? olarak anlat?lm??t?r. Roman ve hikayelerde realizm ak?mlar? etkisi g�r�l�rken, ?iirler romantik bir duru?la kaleme al?nm??t?r. D�nemin en �nemli olay? kabul edilen Kurtulu? Sava?? edebiyat�?lar? da etkilemi? Milli M�cadele bir�ok esere konu olmu?tur. Daha �ok Toplum i�in sanat anlay??? ile eser verilmi?tir. 

Milli Edebiyat D�nemi romanlar?n?n genel �zellikleri; Halide Edip Ad?var, Yakup Kadri Karaosmano?lu, Refik Halit Karay, Re?at Nuri G�ntekin gibi yazarlar?n en �nemli romanc?lar aras?nda olmalar?d?r. Konu olarak, T�rk insan?n?n �zellikleri, halk?n sorunlar?, sosyal konular ve milli tarihimizin ?anl? sayfalar? i?lenmi?tir.

Sylviawirginia99 · Answer

Bu d�nem romanc?lar?n?n ortak �zellikleri; Toplumun ve bireyin problemlerini i?lemek, memleket ve millet sevgisini romantik duygularla beslemek, milli de?erlere sempati ile yakla?mak ?eklinde �zetlenebilmektedir. Ulusal bir nitelik ta??yan romanlardaki konular, tip ve karakterler T�rk milletinin hayat?ndan ve milli m�cadeleden al?nmaktad?r. �nceki d�nemlerde ?stanbul ile s?n?rl? olan roman, bu d�nemde memleket edebiyat? hareketinin ilk �rneklerini vermi?; ilk defa ger�ek anlamda Anadolu co?rafyas? ve Anadolu insan? ele al?nm??t?r. T�rk roman? ilk kez bu d�nemde kavmi bir nitelik kazanm??, T�rklerin uzak ge�mi?i i?lenmeye ba?lanm??t?r. Tanzimattan bu yana g�r�len do?u bat? �at??mas? bu d�nemde de romanlara konu olmu?tur. G�zleme �nem verilmi?, realizmin etkisinde, teknik y�n� sa?lam romanlar yaz?lm??t?r. Romanlar Yeni Lisan hareketinin etkisiyle sade bir T�rk�e ile kaleme al?nm??t?r. 

Hikayelerin genel �zelliklerine bakt???m?zdaysa bu d�nemin en �nemli iki hikayecisini �mer Seyfettin ve Refik Halit Karay ?eklinde dile getirebiliriz. Halide Edip Ad?var ve Yakup Kadri Karaosmano?lu hikaye t�r�nde eser veren di?er �nemli sanat�?lar olmakla birlikte, konu olarak genellikle Anadolu'da ya?anan ger�ekler, her kesimden halk?n ya?am? ve sorunlar? ve tarihi olaylar ele al?nm??t?r. Sanat�?lar ilk kez bilin�li olarak ?stanbul d???na �?kmaya, Anadolu ve Anadolu insan?n? anlatmaya ba?lam??t?r. Bu �?k?? memleket edebiyat? olarak an?lan edebiyat anlay???na zemin haz?rlam??t?r. Tema ve zihniyet olarak T�rk�l�k, yoksulluk bat?l inan�lar, cehalet, ilerleme ve �a?da?la?ma �zerinde durulmu?tur. Hikayelerde ya?anan zaman diliminin yan?nda tarihimizi anlatan hikayelerde ge�mi? zaman i?lenmi?tir. �mer Seyfettin tarihimizde kahramanl?k g�steren ki?ilere, Refik Halit, Yakup Kadri ve Halide Edip Ad?var ise Anadolu'dan se�tikleri tiplere yer vermi?lerdir. 

Hikayelerde Maupassant tarz? yani olay hikayesi �yk� tekni?i kullan?lm??t?r. Olay �rg�s� kronolojik s?raya uygun olarak serim, d�?�m, �z�m b�l�mlerinden olu?mu?tur. Teknik y�nden ba?ar?l?, g�zleme ba?l?, realist hikayeler yaz?lm??t?r. D�nemin dil anlay???na uygun olarak hikayelerde sade dil kullan?lm??t?r. 

Edebiyat d�nemindeki ?iirin genel �zelliklerine bakacak olursak aruz ve hece birlikte kullan?lmakla beraber hece �l�s� giderek a??rl?k kazanm??t?r. Konu ve tema se�iminde yerli unsurlar Anadolu co?rafyas? T�rk tarihi tercih edilmi?tir. Halk edebiyat?n?n naz?m bi�imlerinin yan? s?ra bat?dan al?nan naz?m bi�imleri de kullan?lm??t?r. Konu?ma dili yaz? dili haline getirilmi? Osmanl?ca'dan T�rk�eye d�n�lm�?t�r. Sanat�?lardan baz?lar? T�rk�l�k ak?m?n? yaymaya �al???rken baz?lar? bireysel duygular? dile getirmi?tir. Mehmet Emin Yurdakul, Ziya G�kalp gibi isimler sade dil ve hece �l�s�yle, milliyet�ilik temas?n? ele alan didaktik ?iirler yazm??lard?r. R?za Tevfik B�l�kba?? halk ?iiri tarz?ndaki ko?ma ve nefesleriyle yerlile?me �abalar?na destek olmu?tur. Sade dil ve hece �l�s�yle ?iir yazma anlay???n?n ya?ama ge�irilmesinde 1914 y?l?nda olu?an Be? Hececilerin �nemli bir pay? vard?r. Be? Hececiler, milli edebiyat d�neminden cumhuriyete ge�i?te bir k�pr� g�revi g�rm�?, cumhuriyetin kurulu?undan sonra ayn? sanat anlay??? ile �r�n vermeye devam etmi?lerdir. 

Bu d�nemde milli edebiyat anlay???na kat?lmay?p ba??ms?z bir ?ekilde hareket eden; Mehmet Akif, Ahmet Ha?im, Yahya Kemal aruz ile �nemli eserler yazm??lar. Mehmet Akif manzumeleriyle halka y�nelirken; Ahmet Ha?im ve Yahya Kemal saf ?iir anlay??? ile hareket etmi?lerdir. Milli edebiyat d�neminde 1911-1923 y?llar? aras?nda yaz?lan ?iirlerin t�m�n� ses, s�yleyi?, yap?, tema, dil ve anlat?m bak?m?ndan ayn? kategoride de?erlendirmek m�mk�n de?ildir. �zellikle 1911-1917 y?llar? aras?nda de?i?ik e?ilimlerin oldu?u g�r�l�r. ?iirde ses unsurunu sa?layan �l� ve uyak, ?iirin yap?s?, i?lenen konular, kullan?lan dil ve anlat?m bak?m?ndan bu d�neme ait ?iirler �� ana grupta incelenebilir. Sade dil ve hece �l�s� ile yaz?lan ?iirler, saf ?iirler, halk?n ya?ay?? tarz?n? ve de?erlerini anlatan manzumeler ?eklinde de?erlendirilmektedir.

Kullanım	Önizleme
kalın metin	kalın metin
__eğik metin__	eğik metin
--çizili metin--	~~çizili metin~~
> Alıntı	Alıntı
##Başlık##	Başlık
^Site içi arama yap^	Site içi arama yap

Başlık