Sonuçlar Ansiklopedi (521)
0 Sonuç
SIRALA
  1. En iyi cevaplar
  2. En yeni
Yaz Topluluğa Sor
İlk katkıyı siz yapın. İsminiz tarihe geçsin.
Ansiklopedi
KALIP YARGILAR NEDİR BEKLENTİYİ NASIL OLUŞTURUR?

Yine birileriyle kavga ettik, beklentilerimiz vardı yerine getirmedi ve beklentiler suya düştü. Sonra da o meşhur cümleyi kullandık: “Artık kimseden bir şey beklemiyorum!” Hadi canım, gerçekten mi beklemiyoruz acaba? Gelin birlikte göz atalım.

Beynimiz işlemleme yaparken kısa yolu kullanmayı tercih eder. Bunu yapabilmenin en kolay yolu ise “sınıflandırma” yapmaktan geçmektedir. Bizler çevremizdeki insanlar ile ilgili bilgileri aklımızda tutmanın en kolay yolunu kullanıyoruz. Bu da “sınıflandırma”dır. Örneğin öğretmenler ile ilgili bazı düşüncelerimiz varken mimarlar ile ilgili daha farklı düşüncelerimiz olabilmektedir. Yani kişileri belirli birtakım niteliklerine göre ayrı gruplara ayırmış oluyoruz. Bu sayede kişileri sınıflandırdığımız gruplar içinde düşünüyor ve tepkilerimizi de ona göre veriyoruz. Bunun yanında da gereken özellikleri öğrenmiş olurken, kişilerin diğer özeliklerini akılda tutma yükünden de kurtulmuş oluyoruz. Fakat bunun sonucu olarak dışarıda kalan özellikleri genellikle görmezden gelme eğilimimiz de var. Kişileri sınıflandırırken diğer kişilerin farklı özelliklerini görmezden gelmenin yanında, içinde bulunulan grubu diğer gruplardan da ayırmaktayız. Çünkü insanların “benlik anlayışı” dediğimiz anlayışları vardır ve bu anlayışları onların benlik saygılarını oluşturur. Bu sebeple olumlu benlik anlayışı göstermek isterler. İşte bu olumlu benlik anlayışı sayesinde kendi grubunu yüceltmeye çalışan kişi diğer gruplardan üstün bir gruba sahip olduğu düşüncesi eğilimindedir.

KALIP YARGILAR:

Tam bu noktada aklımıza bir kavram daha geliyor. “Kalıp yargılar” Bu kalıp yargılar kişinin diğer kişiler veya gruplar üzerinde oluşturduğu beklentileri içermektedir. Hangi grubun nasıl olması gerektiği zihnimizde bu kalıp yargılar sayesinde bulunmaktadır. Başlıkta da bahsedilen bu beklentilerin temel kaynağını da kalıp yargılar oluşturmaktadır.   Kalıp yargılar kültürden kültüre değiştiği için genellikle kişiye özgüdürler. Örneğin Türkiye’de bir yaşlı bir gençten elini öpmesini beklerken, diğer ülkelerde böyle bir kalıp yargı söz konusu değildir.

1. Kalıp Yargılar Beklentiyi Nasıl Oluşturur?

Bu şekilde, kişiler bu kalıp yargılara uyumlu davrandıkça kalıp yargılar haklı çıkmakta ve kimi zaman o kalıp yargılara uyulmadığında karşı tarafın beklentisi boşa çıkmaktadır. Örneğin bir topluluk düşünelim. Hepimiz bu topluluk içinde kimin nasıl davranacağı konusunda bazı kalıp yargılara dolayısıyla da kişinin öyle davranmasını istediğimiz beklentilere sahibizdir. Bu beklentiler geçmiş yaşantılarımızda oluşturduğumuz kalıp yargılara bağlıdır ve bu beklentiler olumsuz sonuçlandığında insanlara olan bakış açımız da olumsuzlaşabilmekte hatta farkında olmadan gruptan gruba davranışlarımızda değişiklik de olabilmektedir.

2. Kalıp Yargıların Gruplar Üzerindeki Etkisi

Kişiler sadece kişilere karşı değil bazı özelliklerine göre oluşturdukları gruplar için de kalıp yargılara sahiptirler. Bu geçmiş kalıp yargılar, bireylerde beklentilerin oluşmasına sebep olmakta ve bu beklentiler de gruplar tarafından genellikle yerine getirilmektedir. Toplumumuzda çocuklar için gençler, kadınlar, siyasetçiler ve daha nice gruplar için birçok beklenti vardır ve bu beklentiler grup ya da kişi tarafından doğrulanarak bir tutarlılık oluşturulur. Bu beklentiler adeta kural niteliğini almış ve toplum içinde beklenti yerine getirilmediğinde kişiler arasında sıkıntılar yaşanmaktadır. Örneğin, kimi insanlarda “avukatların çok konuşması gerektiği” gibi bir beklenti varken, avukat nispeten daha sessiz olduğunda bu o kişinin beklentisini karşılamamakta haliyle avukatın görevini yerine getiremediği gibi bir yaftalama dahi söz konusu olabilmektedir.

Özetle kalıp yargıların temelde dört işleyiş basamağı var diyebiliriz:
a) Bunlardan ilki kalıp yargıların oluşmasıdır. Kişilerde oluşan kalıp yargılar, yayılarak kültürel hale gelmektedir
b) Bu kalıp yargılar zamanla beklenti haline gelmekte ve istenilen davranış karşı kişi veya grupta beklenmektedir.
c) Beklenti oluştuğunu fark eden karşı taraf ise beklenti doğrultusunda davranışa yön vermektedir.
d) Bu sayede beklenilen davranış ortaya çıkmakta ve kişilerin beklentileri sağlanmış olmaktadır.
  • Anonim
Cevap yazmak için oturum aç
Paylaş
Editörde kullanabileceğiniz etiketler şu şekildedir;
Kullanım Önizleme
*kalın metin* kalın metin
__eğik metin__ eğik metin
--çizili metin-- çizili metin
> Alıntı
Alıntı
##Başlık##

Başlık

^Site içi arama yap^ Site içi arama yap
Tamam

1
çekim ekleri 1 sonuç
2
Cumhuriyet Dönemi Türk Edebiyatı 1 sonuç
3
Garip Hareketi 1 sonuç
4
Muhammet Akay 2 sonuç
5
Şrek 1 sonuç
Daha fazla göster
Kopyalandı